Mã số N2133: 115 Smart Location – Giải pháp định vị người gọi cấp cứu qua SMS trong hệ thống cấp cứu ngoại viện
Khó khăn trong xác định vị trí người gọi cấp cứu
Trong hoạt động cấp cứu ngoại viện, xác định nhanh và chính xác vị trí người bệnh là điều kiện quan trọng để tổ chức điều phối và tiếp cận hiện trường. Tuy nhiên, không phải lúc nào người gọi đến Tổng đài 115 cũng có thể cung cấp địa chỉ đầy đủ, rõ ràng.
Trong tình huống khẩn cấp, người gọi có thể hoảng loạn, không biết mình đang ở đâu hoặc chỉ mô tả vị trí bằng mốc nhận diện. Vấn đề thường gặp tại những tuyến đường giao thông, nơi công cộng, khu vực xa lạ, vùng giáp ranh hoặc địa điểm chưa chuẩn hóa số nhà, tên đường.
Với cách tiếp nhận truyền thống, tổng đài viên phải liên tục hỏi – đáp, tìm kiếm mốc nhận diện và đối chiếu bản đồ. Khi thông tin chưa đủ rõ, quá trình xác minh có thể kéo dài, tăng nguy cơ xe cấp cứu phải tìm kiếm hiện trường hoặc đi chưa đúng hướng.
Các ứng dụng định vị chuyên dụng có thể tạo rào cản vì yêu cầu cài đặt, đăng ký trước. Trong khi đó, người liên hệ 115 có thể là bất kỳ người dân nào, kể cả người lần đầu gọi cấp cứu. Vì vậy, cần giải pháp đơn giản, dễ tiếp cận và có thể sử dụng ngay khi phát sinh tình huống.
Ý tưởng giải quyết vấn đề
Nhóm thực hiện đặt ra mục tiêu tận dụng điện thoại của chính người gọi để bổ sung tọa độ GPS cho Tổng đài 115 mà không phải cài ứng dụng. Tọa độ được gửi về hệ thống phục vụ điều phối, giúp tổng đài viên đối chiếu với thông tin mô tả bằng lời nói. Từ đó hình thành 115 Smart Location – Giải pháp định vị người gọi cấp cứu qua SMS trong hệ thống cấp cứu ngoại viện.

Giao diện chức năng chi tiết định vị người gọi theo SMS
Giới thiệu giải pháp 115 SMART LOCATION
Mục tiêu và nguyên lý
115 Smart Location cho phép tổng đài viên gửi SMS có đường liên kết định vị; người gọi mở liên kết trên trình duyệt và chủ động cho phép chia sẻ tọa độ GPS; hệ thống tiếp nhận, hiển thị vị trí trên bản đồ để tổng đài viên kiểm tra và hỗ trợ kíp cấp cứu.
115 Smart Location không đơn thuần là công cụ gửi SMS để lấy tọa độ GPS, mà là giải pháp kết nối người dân với hệ thống điều phối cấp cứu, giúp bổ sung thông tin vị trí khi địa chỉ không thể xác định rõ bằng lời nói.
Giải pháp được xây dựng theo các nguyên tắc: không yêu cầu cài ứng dụng hoặc tạo tài khoản; người gọi chủ động cấp quyền vị trí; tận dụng hạ tầng hiện có; kết quả GPS phải được xác minh; hoạt động cấp cứu tiếp tục bình thường khi định vị không thành công.
Quy trình sử dụng 115 Smart Location gồm ba bước:
Bước 1 – Gửi SMS: Khi tiếp nhận cuộc gọi có địa chỉ chưa rõ hoặc cần xác minh thêm, tổng đài viên gửi SMS chứa liên kết riêng đến người gọi. Việc gửi có thể thực hiện trong hoặc sau khi điều phối xe, tùy mức độ khẩn cấp.
Bước 2 – Chia sẻ vị trí: Người gọi mở liên kết, truy cập trang web qua trình duyệt và cho phép sử dụng vị trí của thiết bị. Khi thiết bị có Internet và điều kiện định vị phù hợp, hệ thống nhận tọa độ GPS.
Bước 3 – Tiếp nhận và xác minh: Tọa độ xuất hiện trên bản đồ điều phối. Tổng đài viên xác nhận người chia sẻ ở tại hoặc gần hiện trường, đối chiếu với tên đường, mốc nhận diện và thông tin khai thác, sau đó cung cấp vị trí đã xác minh cho kíp cấp cứu.

Quy trình hoạt động hệ thống 3 bước
Như vậy, 115 Smart Location tạo ra một kênh thông tin bổ sung giữa người dân và Tổng đài 115, giúp việc xác định vị trí có thêm cơ sở khách quan từ dữ liệu thiết bị.
Giải pháp đã hình thành các thành phần: chức năng tạo và gửi SMS định vị; trang web chia sẻ vị trí trên điện thoại; chức năng tiếp nhận và hiển thị tọa độ trên bản đồ; chức năng theo dõi trạng thái và nhật ký vận hành; quy trình sử dụng, xác minh và xử lý trường hợp không nhận được tọa độ. Đây là một giải pháp hỗ trợ nghiệp vụ, không chỉ là trang web định vị độc lập.
Tính mới và tính sáng tạo
Đổi mới cách tiếp nhận thông tin vị trí: Điểm mới của giải pháp không nằm ở việc phát minh ra SMS hoặc GPS, mà ở cách kết hợp những công nghệ phổ biến thành quy trình hỗ trợ xác định vị trí phù hợp với cấp cứu ngoại viện. Từ hình thức chủ yếu dựa vào lời mô tả, tổng đài viên có thêm nguồn tọa độ từ điện thoại người gọi để so sánh và xác minh. Điều này đặc biệt hữu ích khi người gọi ở địa điểm không quen thuộc hoặc khó mô tả hiện trường.
Giảm rào cản tiếp cận của người dân: Không phải tải ứng dụng hay tạo tài khoản, người gọi chỉ cần mở liên kết trong SMS và cho phép chia sẻ vị trí. Phương thức này phù hợp với đặc thù cấp cứu xảy ra bất ngờ, giúp loại bỏ bước chuẩn bị phần mềm trên thiết bị của người dân.
Gắn công nghệ với quy trình điều phối: Tọa độ GPS không dừng ở việc hiển thị trên điện thoại mà được chuyển về giao diện điều phối để tổng đài viên kiểm tra, đối chiếu và sử dụng làm nguồn thông tin bổ sung khi hướng dẫn kíp xe. Việc kiểm tra chéo địa chỉ, mốc nhận diện và tọa độ là yếu tố nghiệp vụ quan trọng để hạn chế sử dụng vị trí không phù hợp.
Tận dụng hạ tầng hiện hữu: Giải pháp được xây dựng trên nền tảng nhân lực phát triển, máy chủ, mạng và bản đồ số sẵn có của Trung tâm; chỉ bổ sung dịch vụ SMS. Cách tiếp cận này giúp giảm nhu cầu đầu tư hạ tầng mới, thuận lợi cho việc điều chỉnh, duy trì và xem xét nhân rộng.
Nhìn chung, giá trị đổi mới sáng tạo nằm ở việc đưa chia sẻ vị trí từ điện thoại người dân vào quy trình xác minh và điều phối cấp cứu theo phương thức đơn giản, có kiểm soát và dễ tiếp cận.
Hiệu quả thực tế:
Từ tháng 03/2026, nhóm thực hiện khảo sát khó khăn nghiệp vụ, xây dựng chức năng định vị qua SMS, thiết kế trang chia sẻ GPS, phát triển giao diện bản đồ và hiệu chỉnh qua thử nghiệm. Từ ngày 22/07/2026, giải pháp được áp dụng thử nghiệm thực tế tại Khoa Điều hành theo cách sử dụng có chọn lọc, ưu tiên những cuộc gọi khó xác định địa chỉ.
Dữ liệu nhật ký giai đoạn 22/07–02/11/2026 ghi nhận 281 SMS định vị giao thành công, trong đó 172 yêu cầu mở liên kết (61,21%) và 112 yêu cầu nhận được ít nhất một tọa độ GPS (39,86%). Tính trên các yêu cầu đã mở liên kết, tỷ lệ có tọa độ đạt 65,12%. Thời gian trung bình từ gửi SMS đến nhận GPS khoảng 54 giây theo kết quả đánh giá trong báo cáo sáng kiến ban đầu.

Giao diện Hệ thống định vị sự cố khẩn cấp qua SMS
Bảng 1. Kết quả vận hành từ ngày 22/07 đến 02/11/2026

Kết quả cho thấy hệ thống đã vận hành trong môi trường thực tế, có khả năng nhận dữ liệu GPS phục vụ xác minh vị trí và tạo được cơ sở để tiếp tục nâng tỷ lệ mở liên kết, chia sẻ thành công. Tỷ lệ định vị chịu ảnh hưởng của việc người dân mở SMS, thao tác cấp quyền, chất lượng Internet và đặc điểm thiết bị.
Hiệu quả hỗ trợ xác minh vị trí
Khi nhận được tọa độ, tổng đài viên có thể quan sát trên bản đồ và đối chiếu với thông tin người gọi cung cấp. Cách làm này hữu ích đối với tai nạn trên đường, nơi công cộng, khu vực thiếu địa chỉ chuẩn hoặc người gọi khó mô tả vị trí. Công cụ tạo thêm căn cứ xác minh, giúp giảm sự phụ thuộc hoàn toàn vào mô tả bằng lời nói. Hiện dữ liệu chưa đủ để lượng hóa riêng mức giảm thời gian xe tiếp cận hiện trường.
Khảo sát người sử dụng
Khảo sát ban đầu ghi nhận 16 người đã trực tiếp sử dụng và hoàn thành bộ câu hỏi System Usability Scale (SUS). Điểm trung bình đạt 60,2/100, cung cấp cơ sở để tiếp tục tối ưu giao diện, thao tác và tính ổn định. Đáng chú ý, 62,5% người khảo sát đồng ý hoặc hoàn toàn đồng ý rằng tọa độ giúp xác minh vị trí rõ ràng hơn; 56,3% ghi nhận giảm việc phải hỏi lại địa chỉ hoặc mốc nhận diện. Ngoài ra, 50,0% đánh giá công cụ giúp xác định vị trí nhanh hơn và 50,0% nhận thấy phù hợp với quy trình điều phối. Đây là những tín hiệu tích cực về giá trị hỗ trợ nghiệp vụ của giải pháp.

115 Smart Location đã xây dựng được công cụ và quy trình chia sẻ – tiếp nhận – kiểm tra tọa độ GPS qua SMS, không yêu cầu người dân cài ứng dụng. Kết quả vận hành cho thấy tính khả thi trong môi trường cấp cứu thực tế; phản hồi người dùng ghi nhận lợi ích về xác minh vị trí và giảm việc hỏi lại địa chỉ. Giải pháp tận dụng hạ tầng hiện hữu, có kinh phí dịch vụ hợp lý, tạo nền tảng tiếp tục cải tiến và mở rộng.
Giá trị xã hội và cộng đồng
Đối với người dân: Giải pháp cung cấp thêm một phương thức chia sẻ vị trí thuận tiện khi người gọi không biết hoặc khó diễn đạt địa chỉ. Việc chỉ cần truy cập liên kết SMS giảm rào cản tiếp cận công nghệ trong tình huống cấp cứu, đồng thời người gọi vẫn chủ động quyết định việc cấp quyền vị trí.
Đối với tổng đài viên và kíp cấp cứu: Tổng đài viên có thêm nguồn tọa độ để đối chiếu với địa chỉ, mốc nhận diện và mô tả qua điện thoại; kíp cấp cứu có thể nhận thông tin vị trí đã xác minh để hỗ trợ lựa chọn hướng tiếp cận. Giải pháp hướng đến giảm nguy cơ nhầm vị trí và nâng cao chất lượng thông tin điều phối.
Đối với hệ thống cấp cứu: Việc hình thành các yêu cầu định vị có nhật ký trạng thái giúp Trung tâm theo dõi tỷ lệ sử dụng, đánh giá khó khăn xác minh địa chỉ và cải tiến quy trình. Mô hình đóng góp vào chuyển đổi số theo hướng phục vụ trực tiếp người dân, với công nghệ dễ tiếp cận và chi phí duy trì hợp lý.
115 Smart Location xuất phát từ khó khăn thực tế trong hoạt động cấp cứu ngoại viện: người gọi không thể cung cấp địa chỉ rõ ràng. Bằng việc kết hợp SMS, GPS, trình duyệt web và bản đồ số, giải pháp tạo thêm kênh chia sẻ vị trí giữa người dân và Tổng đài 115 mà không cần cài ứng dụng riêng.
Kết quả ứng dụng tại Trung tâm Cấp cứu 115 Thành phố Hồ Chí Minh bước đầu chứng minh tính khả thi, khả năng tiếp nhận GPS và giá trị hỗ trợ nghiệp vụ. Với cách tiếp cận thiết thực, chi phí vận hành hợp lý và tiềm năng nhân rộng, giải pháp góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong cấp cứu ngoại viện, hướng đến nâng cao chất lượng thông tin điều phối và khả năng tiếp cận dịch vụ cấp cứu cho cộng đồng.
Trung tâm Cấp cứu 115 Thành phố Hồ Chí Minh